SZALONA JÓZEF IGNACY KRASZEWSKI EMANCYPANTKI POLSKIE

Opis

Autor zdecydował się podjąć w Szalonej narastający wówczas problem emancypacji kobiet, do czego miał nastawienie naturalnie krytyczne. Napisał ją na zamówienie redaktora „Tygodnika Ilustrowanego”, który oczekiwał powieści mającej w sposób wyważony ostrzegać przed niebezpieczeństwem emancypacji, a także idei utopijnego socjalizmu oraz nihilizmu; ostatecznie nie zyskała ona jego uznania. Tytułową bohaterką jest Zonia – jedna z dwóch osieroconych sióstr Roszkównych, wychowywana osobno i wcześnie oswojona z miejskim życiem, gdzie zostaje zaznajomiona z nowymi ideami w środowisku akademickim. W odróżnieniu od młodszej siostry Madzi, wychowywanej w patriarchalnym otoczeniu prowincjonalnego dworku chorążego Dorohuba na Wołyniu, Zonia czynnie uczestniczy w życiu rozdyskutowanej młodzieży uniwersytetu kijowskiego. Gorliwie studiuje postępowe dzieła i jako wyemancypowana szykuje się do całkowicie samodzielnego życia, pozbawionego erotycznych uczuć, a opartego jedynie na racjonalnych przesłankach. Początkowo pozostając pod wpływem fałszywego ideowego „proroka” Jewłaszewskiego, zawiedziona nim Zonia kształtuje własny styl życia intrygujący mężczyzn, choć w opinii publicznej zyskujący jej negatywny rozgłos. Lekceważąca swe warunki bytowe i wygląd, otoczona książkami filozofów, ekonomistów, społeczników, uznaje wyłącznie związki duchowe i intelektualne, gardząc więzami krwi. Dumna i szlachetna, nie akceptuje rozwiązań kompromisowych. Śmiało przyznając się do niekonwencjonalnych uczuć, równocześnie zachowuje niewinność osoby poddającej się miłości szczerze i z pasją